Prawa człowieka

Archive for Październik, 2010

Nie wystarczy nadać prawa. Muszą istnieć jednostki, które dopilnują przestrzegania prawa. Są też takie, które o prawa będą walczyć. Istnieje wiele organizacji broniących praw człowieka. Jest kilka z nich, które mają globalny zasięg. Spełniają ważne role na arenie międzynarodowej. Nie wypada ich nie znać. Wymienić można cztery: Amnesty International, Helsińska Fundacja Praw Człowieka, Human Rights Watch, Międzynarodowy Ruch Czerwonego Krzyża i Czerwonego Półksiężyca. Są to pozarządowe organizacje praw człowieka. Mają rozmaite strategie działań. Łączy je wspólna płaszczyzna strategiczna: pokojowość. Organizacje te mogą więc chociażby prowadzić akcje obywatelskie. Przykładem jednej z nich jest pisanie listów w obronie więzionych osób. Mogą też edukować. Edukację należy tu rozumieć szeroko. Należą tu zarówno warsztaty i kursy doszkalające, jak i uświadamiające filmy czy reportaże. Organizacje te zajmują się również pomocą bezpośrednią, humanitarną. Bronią w sądach niesłusznie oskarżonych ludzi.

Historia praw człowieka jest długą i trudną drogą. Jeszcze nie osiągnęła swego celu. Być może nigdy się to nie stanie. Nie wystarczyło i nie wystarcza powiedzieć: masz prawo do. Gwarantem zachowania praw muszą być dokumenty. W kulturze europejskim pierwszym ważnym dokumentem była Wielka Karta Swobód. W 1215 roku w Anglii król Jan bez Ziemi w Magna Charta Libertatum zagwarantował wolności obywatelskie. Akt ten ograniczał władzę monarchy: głównie sądową (wydawanie wyroków) i skarbową (podatki). W 1679 roku weszła w życie angielska ustawa Habeas Corpus Act. Zakazywała ona więzienia obywateli bez nakazu sądu. 1789 rok to uchwalenie Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela. Dokument ten uszczuplał monarszą władzę. Nadał prawa obywatelskie, które miały być nienaruszalne. Należą tu chociażby: prawo własności, nietykalność osobista, wolność słowa i wyznania, równość w prawie. Dopiero w połowie XIX wieku ustalono tzw. konwencje genewskie. To wiele umów z prawa międzynarodowego i pomocy humanitarnej.